Tròng kính chống ánh sáng xanh có bị ám vàng không?
Khi thử một số tròng kính chống ánh sáng xanh, bạn có thể nhận thấy nền kính hơi ngả vàng hoặc ấm màu hơn tròng trong suốt thông thường.
Điều này khiến nhiều người thắc mắc: Tròng kính chống ánh sáng xanh có phải lúc nào cũng bị ám vàng? Kính càng vàng có phải lọc ánh sáng xanh càng tốt?
Câu trả lời ngắn gọn là: Không phải mọi tròng kính chống ánh sáng xanh đều ám vàng rõ. Một số công nghệ có thể tạo sắc ấm rất nhẹ, trong khi những tròng hiện đại được thiết kế để giữ độ trong và màu sắc tự nhiên hơn.
Đồng thời, tròng càng vàng không đồng nghĩa chất lượng càng tốt.
Khi chọn kính, cần phân biệt rõ sắc màu vốn có của công nghệ lọc ánh sáng xanh với tình trạng tròng bị ố vàng do lão hóa, hư hỏng hoặc sử dụng lâu ngày.
Vì sao tròng chống ánh sáng xanh có thể hơi ngả vàng?
Để hiểu điều này, có thể hình dung rất đơn giản. Ánh sáng trắng mà chúng ta nhìn thấy được tạo thành từ nhiều màu khác nhau.
Nếu tròng kính hạn chế một phần ánh sáng ở vùng xanh hoặc xanh tím, tỷ lệ các màu truyền qua tròng sẽ thay đổi một chút. Kết quả là ánh sáng nhìn qua kính có thể mang sắc ấm hơn, thường được người đeo mô tả là:
- hơi vàng;
- hơi kem;
- hơi ấm màu.
Mức độ này phụ thuộc vào:
- vùng bước sóng mà tròng xử lý;
- tỷ lệ ánh sáng được lọc;
- vật liệu tròng;
- lớp phủ;
- công nghệ của từng hãng.
Do đó, không thể nói tất cả tròng lọc ánh sáng xanh đều có màu giống nhau.
Có phải kính lọc ánh sáng xanh càng mạnh càng vàng?
Có thể có xu hướng như vậy, nhưng không thể chỉ nhìn màu vàng để xác định mức lọc. Nếu một tròng hạn chế nhiều ánh sáng xanh hơn, việc giữ tròng hoàn toàn trung tính về màu sắc sẽ khó hơn.
ZEISS cũng giải thích rằng khi tăng lượng ánh sáng xanh bị hấp thụ, độ truyền sáng và thẩm mỹ của tròng có thể thay đổi, trong đó có khả năng xuất hiện sắc vàng hoặc cam rõ hơn. Đây cũng là lý do các nhà sản xuất phải tìm sự cân bằng giữa: mức lọc – độ trong – độ truyền sáng – màu sắc của tròng.
Nhưng điều này không có nghĩa: tròng vàng nhất = lọc tốt nhất.
Màu tròng chỉ là một đặc điểm bạn có thể quan sát bằng mắt. Muốn biết chính xác một sản phẩm lọc bao nhiêu ánh sáng xanh và trong vùng bước sóng nào, cần xem thông số của nhà sản xuất.
Có tròng chống ánh sáng xanh gần như trong suốt không?
Có. Các công nghệ hiện đại có thể được thiết kế để hạn chế một phần ánh sáng xanh trong khi vẫn giữ tròng tương đối trong.
Ví dụ, ZEISS BlueGuard đưa các thành phần hấp thụ ánh sáng xanh vào vật liệu tròng. ZEISS cho biết hãng đã tối ưu công nghệ để cân bằng giữa khả năng lọc, độ truyền sáng và độ trong của kính.
Essilor cũng mô tả BlueUV Capture sử dụng các thành phần được tích hợp trong vật liệu tròng và hướng tới duy trì độ trong tốt của kính.
Điều cần lưu ý là: “gần như trong suốt” không có nghĩa hoàn toàn không tồn tại bất kỳ khác biệt màu nào trong mọi điều kiện ánh sáng.
Mắt người khá nhạy với màu sắc, đặc biệt khi đặt hai loại tròng cạnh nhau trên nền trắng. Vì vậy, nếu bạn rất quan tâm đến màu sắc, cách tốt nhất vẫn là xem tròng thực tế trước khi quyết định.
Lọc trong vật liệu có phải luôn không bị vàng?
Không nên khẳng định như vậy. Trong bài Tròng kính chống ánh sáng xanh là gì? Có những loại nào?, chúng ta đã phân biệt hai hướng phổ biến:
- lọc bằng vật liệu;
- lọc bằng lớp phủ.
Công nghệ lọc nằm trong vật liệu có thể giúp giảm một số phản chiếu xanh tím trên bề mặt so với những giải pháp sử dụng lớp phủ phản xạ. Nhưng điều đó không tự động đảm bảo tròng hoàn toàn không có sắc nền.
Chính ZEISS cũng cho biết những thế hệ vật liệu lọc ánh sáng xanh trước đây từng gặp vấn đề giảm truyền sáng hoặc thay đổi màu; công nghệ mới phải được tối ưu để cân bằng lại các yếu tố này.
Vì vậy, cách nói chính xác hơn là: Một số công nghệ mới có thể giảm đáng kể sắc vàng hoặc phản chiếu màu so với một số giải pháp trước đây, nhưng cần đánh giá từng sản phẩm cụ thể.
Không nên dùng công thức: lọc trong vật liệu = không vàng và: lớp phủ = chắc chắn vàng.
Ám vàng và phản chiếu xanh tím có phải cùng một hiện tượng?
Không. Đây là hai hiện tượng thường bị nhầm.
Ám vàng
Là sắc màu bạn có thể cảm nhận:
- khi nhìn xuyên qua tròng;
- hoặc khi đặt tròng trên nền trắng.
Tròng có thể tạo cảm giác màu sắc hơi ấm hơn.
Phản chiếu xanh hoặc tím
Là màu ánh sáng bạn nhìn thấy trên bề mặt tròng kính khi có nguồn sáng phản chiếu. Một số lớp phủ có thể tạo ánh:
- xanh;
- tím;
- lục;
- hoặc màu khác.
Điều này liên quan đến thiết kế lớp phủ và ánh sáng phản xạ trên bề mặt. Do đó, một chiếc tròng có thể: ít ám vàng nhưng vẫn có phản chiếu màu, hoặc ngược lại.
Xem thêm: Tròng chống ánh sáng xanh và chống chói khác nhau thế nào?
Kính phản xanh tím nhiều có nghĩa lọc ánh sáng xanh tốt hơn không?
Không thể kết luận như vậy. Màu phản chiếu mạnh chỉ cho thấy tròng phản xạ một lượng ánh sáng nhất định ở một số vùng bước sóng. Nó không cho biết đầy đủ:
- tròng lọc bao nhiêu %;
- vùng bước sóng được xử lý;
- chất lượng vật liệu;
- độ trong;
- khả năng hạn chế UV;
- chất lượng tổng thể của tròng.
Ví dụ, ZEISS BlueGuard được thiết kế để hấp thụ ánh sáng xanh trong vật liệu và ZEISS công bố có mức phản chiếu ánh sáng xanh kỹ thuật số thấp hơn tới 50% so với lớp phủ BlueProtect trước đó.
Do đó: ít phản xanh không có nghĩa không lọc ánh sáng xanh. Và ngược lại: phản xanh rất mạnh cũng không chứng minh tròng tốt hơn.
Tròng hơi vàng có phải kính kém chất lượng không?
Không. Nếu sắc vàng nhẹ là đặc tính vốn có của thiết kế tròng thì đó không phải dấu hiệu sản phẩm bị hỏng. Một số tròng lọc ánh sáng xanh có thể hơi ấm màu ngay khi mới xuất xưởng. Điều cần quan sát là:
- màu có đồng đều không;
- hai tròng có giống nhau không;
- hình ảnh có rõ không;
- màu có phù hợp với nhu cầu sử dụng không.
Nếu tròng mới vốn hơi vàng nhưng màu đồng đều và đúng đặc tính nhà sản xuất, không nên xem đó là lỗi chỉ vì nó không trắng hoàn toàn.
Nhưng tròng đang trong rồi sau vài năm chuyển vàng thì sao?
Đây là một vấn đề khác. Ám màu do thiết kế của tròng và ố vàng theo thời gian không giống nhau. Tròng kính nhựa và các lớp phủ có thể thay đổi theo thời gian do nhiều yếu tố như:
- tuổi của vật liệu;
- nhiệt độ cao;
- tia UV;
- mồ hôi;
- hóa chất;
- vệ sinh không đúng cách;
- lớp phủ xuống cấp.
Nếu kính ban đầu tương đối trong nhưng sau một thời gian xuất hiện:
- vàng rõ hơn;
- vàng không đều;
- đục;
- loang;
- bong lớp phủ;
- xuất hiện nhiều vết rạn nhỏ;
thì đó có thể là biểu hiện tròng hoặc lớp phủ đã xuống cấp. Trong trường hợp này, không nên kết luận “kính vàng vì đang lọc ánh sáng xanh tốt hơn”. Đây có thể là lúc cần kiểm tra lại tròng kính.
Có cách nào làm tròng hết ám vàng không?
Nếu sắc vàng là đặc tính của vật liệu hoặc công nghệ lọc, việc lau rửa sẽ không làm nó biến mất. Nếu kính chỉ bị bám:
- dầu;
- mồ hôi;
- bụi;
- cặn bẩn;
vệ sinh đúng cách có thể giúp tròng trong hơn. Nhưng nếu vật liệu hoặc lớp phủ đã đổi màu, việc dùng:
- cồn mạnh;
- chất tẩy;
- kem đánh răng;
- hóa chất;
- nước nóng;
không giúp phục hồi tròng và thậm chí có thể làm lớp phủ hư hỏng thêm.
Tròng bị vàng có làm sai màu khi nhìn không?
Tùy mức độ. Sắc vàng rất nhẹ có thể khó nhận ra trong sinh hoạt bình thường. Nhưng khi mức ám màu tăng lên, ánh sáng nhìn qua tròng có thể trở nên ấm hơn. Điều này đáng chú ý hơn đối với người làm các công việc cần phân biệt màu chính xác như:
- chỉnh ảnh;
- thiết kế đồ họa;
- dựng phim;
- in ấn;
- thời trang;
- kiểm tra màu sản phẩm.
Nếu công việc cần độ chính xác màu cao, không nên chỉ hỏi: “Tròng này chống ánh sáng xanh bao nhiêu phần trăm?” Mà nên hỏi thêm: “Màu nền tròng thế nào và có ảnh hưởng nhận biết màu không?” Tốt nhất nên thử tròng thực tế trên:
- nền trắng;
- màn hình;
- hình ảnh có nhiều màu;
trước khi quyết định.
Designer và người chỉnh ảnh có nên dùng tròng lọc ánh sáng xanh?
Có thể dùng, nhưng cần chọn kỹ. Không phải tất cả tròng lọc ánh sáng xanh đều làm màu sắc thay đổi rõ. Nếu công việc cần đánh giá màu chính xác, nên ưu tiên:
- tròng có màu nền trung tính;
- độ truyền sáng cao;
- lớp phủ hạn chế phản xạ tốt;
- công nghệ có thông số rõ ràng.
Nếu một tròng tạo sắc vàng mà bạn dễ nhận thấy, hãy cân nhắc liệu đặc tính đó có ảnh hưởng tới công việc hay không. Trong những công việc cần cân chỉnh màu ở mức rất chính xác, độ trung thực màu quan trọng hơn việc cố chọn tròng có tỷ lệ lọc ánh sáng xanh cao nhất.
Có nên chọn kính “không ám vàng 100%”?
Nên thận trọng với cách quảng cáo tuyệt đối. Một sản phẩm có thể rất trong hoặc có sắc màu khó nhận thấy bằng mắt thường. Nhưng cụm từ: “không ám vàng 100%” không cung cấp đủ thông tin về chất lượng tròng.
Tốt hơn nên xem:
- màu nền thực tế;
- tài liệu nhà sản xuất;
- vùng bước sóng được lọc;
- mức lọc;
- lớp phủ;
- độ truyền sáng.
Đặc biệt không nên dùng một đặc điểm như “trắng hơn” để kết luận sản phẩm tốt hơn mọi tròng khác.
Kính càng vàng có chống ánh sáng xanh càng tốt không?
Không nên dùng cách này để đánh giá kính. Một tròng vàng có thể giảm nhiều ánh sáng xanh hơn ở một số bước sóng. Nhưng cũng có thể đơn giản là:
- vật liệu có màu nền;
- tròng đã cũ;
- lớp phủ xuống cấp;
- sản phẩm được thiết kế cho mục đích đặc biệt.
Ngược lại, một tròng khá trong vẫn có thể được nhà sản xuất thiết kế để hạn chế một phần ánh sáng xanh ở vùng bước sóng cụ thể. Muốn biết chính xác, phải dựa vào thông số kỹ thuật, không phải màu sắc nhìn bằng mắt.
Nên chọn tròng chống ánh sáng xanh như thế nào nếu không thích ám vàng?
Nếu màu sắc là yếu tố quan trọng với bạn, hãy cân nhắc theo thứ tự sau:
1. Xem tròng thực tế
Đặt tròng trên một tờ giấy trắng. So sánh với một tròng trong thông thường nếu có. Đây là cách đơn giản để nhận biết sắc nền.
2. Đeo thử và nhìn màn hình
Quan sát:
- nền trắng;
- màu da;
- ảnh;
- giao diện có nhiều màu.
Nếu màu sắc thay đổi rõ và bạn cảm thấy khó chịu, sản phẩm đó có thể không phù hợp với nhu cầu của bạn.
3. Không chọn chỉ theo tỷ lệ lọc cao nhất
Lọc nhiều hơn không mặc định phù hợp hơn. Độ trong và màu sắc cũng là các tiêu chí quan trọng.
4. Xem công nghệ của từng hãng
Đừng chỉ nhìn chữ:
- Blue Cut;
- Blue Block;
- Blue Control.
Tên thương mại không cho biết đầy đủ tròng sẽ có màu gì.
5. Ưu tiên nhu cầu thực tế
Nếu bạn chỉ cần kính đeo hàng ngày, hãy cân bằng: độ kính + chất lượng quang học + lớp phủ + độ trong + UV + tính năng lọc ánh sáng xanh + giá.
Bạn có thể tham khảo các dòng tròng kính hạn chế ánh sáng xanh tại Mắt Kính Nam Quang để so sánh các lựa chọn phù hợp.
Có nên đổi kính nếu tròng bị vàng?
Tùy nguyên nhân.
Không nhất thiết đổi nếu:
- tròng mới đã có sắc ấm nhẹ;
- màu đồng đều;
- thị lực rõ;
- bạn không khó chịu;
- đây là đặc tính bình thường của sản phẩm.
Nên kiểm tra lại nếu:
- tròng ngày càng vàng rõ;
- hai bên kính khác màu;
- tròng bị đục;
- có vết loang;
- lớp phủ bong hoặc rạn;
- hình ảnh nhìn không còn trong;
- màu sắc ảnh hưởng sinh hoạt hoặc công việc.
Trong trường hợp đó, cửa hàng kính có thể kiểm tra xem vấn đề đến từ bề mặt bẩn, lớp phủ hay vật liệu tròng đã xuống cấp.
Câu hỏi thường gặp
Tròng kính chống ánh sáng xanh có màu vàng không?
Một số tròng có thể hơi ngả vàng hoặc ấm màu, trong khi nhiều công nghệ hiện đại được thiết kế để giữ tròng tương đối trong. Mức độ phụ thuộc vào công nghệ và từng sản phẩm.
Kính chống ánh sáng xanh không vàng có tốt không?
Không thể đánh giá chất lượng chỉ dựa vào màu tròng. Một tròng khá trong vẫn có thể lọc một phần ánh sáng xanh nếu được thiết kế như vậy.
Kính càng vàng càng chống ánh sáng xanh tốt phải không?
Không. Màu vàng không đủ để xác định mức lọc. Cần xem vùng bước sóng và thông số do nhà sản xuất công bố.
Tại sao tròng mới mua hơi vàng?
Có thể đó là sắc nền của vật liệu hoặc hệ thống lọc ánh sáng. Nếu hai tròng đồng đều và đúng đặc tính sản phẩm thì chưa chắc là lỗi.
Tại sao kính dùng lâu lại chuyển sang màu vàng?
Nếu tròng ban đầu trong nhưng ngày càng vàng, nguyên nhân có thể liên quan đến lão hóa vật liệu hoặc lớp phủ, nhiệt độ, UV, hóa chất và điều kiện sử dụng.
Kính phản ánh xanh tím có phải kính chống ánh sáng xanh không?
Không thể kết luận chỉ từ màu phản chiếu. Một số công nghệ lọc ánh sáng xanh trong vật liệu có thể phản chiếu xanh tím ít hơn các giải pháp dựa nhiều vào lớp phủ.
Dân thiết kế có nên đeo kính chống ánh sáng xanh?
Có thể, nhưng nên ưu tiên tròng ít ảnh hưởng đến màu sắc và kiểm tra thực tế trước khi chọn. Không cần cố chọn loại có tỷ lệ lọc cao nhất.
Kết luận: hơi ám vàng không đồng nghĩa kính kém, nhưng càng vàng cũng không có nghĩa càng tốt
Một số tròng kính lọc ánh sáng xanh có thể hơi ngả vàng vì việc thay đổi lượng ánh sáng ở vùng xanh có thể làm cân bằng màu truyền qua tròng thay đổi. Tuy nhiên, mức độ này khác nhau rất nhiều giữa các công nghệ. Các tròng hiện đại có thể được thiết kế để giữ độ trong cao hơn và hạn chế sắc màu rõ rệt.
Vì vậy: tròng hơi vàng ≠ kính kém và cũng: tròng càng vàng ≠ lọc ánh sáng xanh càng tốt.
Khi lựa chọn kính, nên quan tâm đồng thời đến: độ trong – màu sắc – mức lọc – vùng bước sóng – lớp phủ – độ kính – và nhu cầu sử dụng thực tế.
Nếu tròng ban đầu trong nhưng sau thời gian sử dụng lại chuyển vàng, đục hoặc loang màu, hãy nghĩ đến khả năng tròng hoặc lớp phủ đã xuống cấp thay vì cho rằng đó là dấu hiệu tính năng lọc ánh sáng xanh đang hoạt động tốt hơn.