Bệnh đau mắt đỏ, tuy là bệnh lành tính, nhưng nếu không kịp thời điều trị đúng cách cũng có thể gây nên những tác hại không tốt cho mắt. Mắt kính Nam Quang sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về bệnh đau mắt đỏ là gì, nguyên nhân gây bệnh, lây như thế nào và cách phòng ngừa.
1. Bệnh đau mắt đỏ là gì?
Bệnh đau mắt đỏ hay còn được gọi là bệnh viêm kết mạc là một bệnh lý về mắt gây nhiễm trùng mắt do virus, vi khuẩn. Người mắc bệnh sẽ bị đỏ mắt, sưng, ngứa và đau, chảy nước mắt và rất dễ lây lan từ người này qua người khác.
Mùa hè là thời điểm bùng phát của dịch đau mắt đỏ và ai cũng có thể mắc bệnh này, từ người già cho tới trẻ nhỏ. Cơ thể người không tự tạo ra được khả năng miễn dịch với bệnh đau mắt đỏ, thế nên con người có thể bị đau mắt đỏ nhiều lần.
2. Triệu chứng đau mắt đỏ
Đau mắt đỏ là một tình trạng phổ biến gây ra bởi nhiều nguyên nhân khác nhau, chủ yếu là do nhiễm khuẩn hoặc dị ứng. Bệnh thường biểu hiện qua các triệu chứng đặc trưng như:
- Mắt đỏ: Đây là triệu chứng dễ nhận biết nhất. Mạch máu nhỏ trong mắt giãn nở khiến mắt có màu đỏ hồng.
- Ngứa: Cảm giác ngứa rát ở mắt, đặc biệt khi dụi mắt.
- Chảy nước mắt: Nước mắt chảy nhiều hơn bình thường, có thể kèm theo mủ.
- Sưng mí mắt: Mí mắt có thể bị sưng, đỏ, và cảm giác nặng nề.
- Cảm giác có vật lạ trong mắt: Cảm giác như có cát hoặc lông mi rơi vào mắt.
Nhạy cảm với ánh sáng: Ánh sáng mạnh có thể gây chói mắt và khó chịu.
Mờ mắt: Trong một số trường hợp, đặc biệt khi viêm nhiễm nặng. - Đau nhức: Cảm giác đau nhức ở mắt, đặc biệt khi cử động mắt.
- Hạch bạch huyết sưng: Các hạch bạch huyết trước tai hoặc dưới hàm có thể sưng lên.
- Sốt: Thường gặp ở trẻ em hoặc khi nhiễm khuẩn nặng.

Khi nào cần đi khám bác sĩ?
- Mắt đỏ kèm theo đau nhức dữ dội.
- Mắt đỏ kèm theo sốt cao.
- Mắt đỏ không thuyên giảm sau 2-3 ngày điều trị tại nhà.
- Mắt đỏ kèm theo mờ mắt.
3. Nguyên nhân nào gây bệnh đau mắt đỏ?
Bệnh đau mắt đỏ gây ra do virus Adenovirus, hoặc vi khuẩn. Ngoài ra, các yếu tố từ bên ngoài như ô nhiễm môi trường, ô nhiễm nguồn nước, điều kiện sinh hoạt kém hay dùng đồ sinh hoạt chung,… cũng chính là tác nhân giúp bệnh dễ lây lan và bùng phát. Và dưới đây là những nguyên nhân chủ yếu bệnh đau mắt đỏ, bao gồm:
Đau mắt đỏ do nhiễm khuẩn
Đau mắt đỏ do nhiễm trùng thường là do vi khuẩn hoặc virus xâm nhập vào mắt, gây viêm nhiễm lớp màng trong suốt bao phủ phần lòng trắng của mắt và bên trong mí mắt. Dưới đây là thông tin chi tiết hơn về các loại vi khuẩn và virus gây bệnh:
Các loại vi khuẩn phổ biến gây đau mắt đỏ:
- Liên cầu khuẩn: Loại vi khuẩn này thường gây ra viêm kết mạc mủ, với triệu chứng tiết nhiều mủ đặc.
- Tụ cầu khuẩn: Tụ cầu khuẩn vàng thường gây ra các ổ mủ nhỏ trên kết mạc.
- Phế cầu khuẩn: Loại vi khuẩn này thường gây viêm kết mạc cấp tính, kèm theo sốt.
- Lậu cầu khuẩn: Gây viêm kết mạc mủ rất nặng, thường đi kèm với các triệu chứng toàn thân như sốt, đau đầu.
- Chlamydia: Loại vi khuẩn này thường gây viêm kết mạc hạt, với triệu chứng hạt nổi trên kết mạc.
- Haemophilus influenzae: Gây viêm kết mạc mủ, thường gặp ở trẻ em.
Các loại virus thường gặp gây đau mắt đỏ:
- Adenovirus: Là nguyên nhân phổ biến nhất gây đau mắt đỏ. Virus này lây lan rất nhanh qua tiếp xúc trực tiếp hoặc gián tiếp với dịch tiết của người bệnh.
- Virus herpes simplex: Gây viêm kết mạc dạng mụn nước.
- Virus varicella-zoster: Gây viêm kết mạc kèm theo các triệu chứng của bệnh thủy đậu hoặc zona.

>>> Xem thêm: Đau mắt đỏ có phải do viêm màng bồ đào?
Đau mắt đỏ do dị ứng
Dị ứng mắt là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ra tình trạng đau mắt đỏ. Khi tiếp xúc với các chất gây dị ứng, hệ miễn dịch của cơ thể sẽ phản ứng lại bằng cách giải phóng histamin, gây ra các triệu chứng viêm ở mắt.
Khi tiếp xúc với chất gây dị ứng, cơ thể sẽ sản sinh ra kháng thể IgE. Kháng thể IgE này sẽ gắn vào các tế bào mast trong mắt và giải phóng histamin. Histamin gây ra các triệu chứng viêm như ngứa, đỏ, sưng và chảy nước mắt.
Các nguyên nhân dị ứng thường gặp:
- Phấn hoa: Đặc biệt vào mùa hoa nở rộ.
- Lông động vật: Lông mèo, chó, lông chim…
- Bụi nhà: Các hạt bụi nhỏ li ti chứa chất gây dị ứng.
- Hóa chất: Mỹ phẩm, nước tẩy rửa, khói thuốc lá…
- Thực phẩm: Một số người có thể bị dị ứng với một số loại thực phẩm nhất định.
Phân biệt đau mắt đỏ do nhiễm khuẩn và dị ứng bằng triệu chứng
Triệu chứng | Nhiễm khuẩn | Dị ứng |
Mắt đỏ | Rõ rệt, mạch máu giãn nở |
Ít rõ rệt hơn, mạch máu giãn nở nhẹ
|
Dịch tiết | Mủ vàng xanh, dính |
Nước mắt trong, loãng
|
Ngứa | Ít | Rất nhiều |
Đau nhức | Có | Ít |
Sưng mi mắt | Có |
Có, thường sưng húp
|
Hạch bạch huyết | Có thể sưng | Ít khi sưng |
Sốt | Có thể có | Ít khi có |
4. Đau mắt đỏ lây qua đường gì?
Đau mắt đỏ là bệnh có khả năng lây lan và bùng phát trở thành dịch lớn. Đặc biệt, bất kỳ độ tuổi nào cũng có thể bị mắc bệnh và dễ thấy nhất là trong thời gian chuyển mùa.
Bệnh đau mắt đỏ lây ra đường hô hấp, tiếp xúc gián tiếp hay trực tiếp với mắt của người bị bệnh. Vì thế mà những nơi như trường học, văn phòng hay các địa điểm công cộng là nơi dễ khiến cho bệnh lây lan và bùng phát nhanh hơn.
Bệnh đau mắt đỏ có thể lây từ người này qua người khác thông qua:
- Tiếp xúc với người đang mắc bệnh qua đường hô hấp, mắt hay thậm chí cả nước bọt,…như nói chuyện hay nhìn vào mắt thì bạn cũng có thể nhiễm bệnh ngay lập tức.
- Động chạm hoặc dùng chung đồ dùng cá nhân trong sinh hoạt như khăn mặt, khăn tắm, bàn chải, gối,…
- Nguồn nước sử dụng có chứa vi khuẩn nhiễm bệnh.
- Thường xuyên dụi mắt, sờ mũi, miệng.
- Ở chung khu vực hay nơi công cộng có người bị đau mắt đỏ.

5. Các biến chứng của bệnh đau mắt đỏ
Mặc dù thường được coi là bệnh lành tính, đau mắt đỏ nếu không được điều trị đúng cách hoặc kéo dài có thể dẫn đến một số biến chứng nguy hiểm.
Viêm giác mạc
Đây là một trong những biến chứng phổ biến nhất của đau mắt đỏ. Viêm giác mạc là tình trạng viêm nhiễm ở lớp trong suốt của mắt, giác mạc.
- Triệu chứng: Đau nhức mắt dữ dội, sợ ánh sáng, mờ mắt, cảm giác có vật lạ trong mắt.
- Ảnh hưởng: Nếu không điều trị kịp thời, viêm giác mạc có thể gây sẹo giác mạc, làm giảm thị lực vĩnh viễn.
Loét giác mạc
Loét giác mạc là tình trạng tổn thương sâu hơn so với viêm giác mạc, khi lớp biểu mô của giác mạc bị trầy xước hoặc bị loét.
- Triệu chứng: Đau nhức mắt dữ dội, đỏ mắt, chảy nước mắt, sợ ánh sáng, mờ mắt.
- Ảnh hưởng: Loét giác mạc có thể dẫn đến mù lòa nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách.
Viêm kết mạc mạn tính
Nếu đau mắt đỏ không được điều trị triệt để, tình trạng viêm có thể kéo dài và trở thành mãn tính.
- Triệu chứng: Mắt đỏ, ngứa, chảy nước mắt, cảm giác có vật lạ trong mắt.
- Ảnh hưởng: Viêm kết mạc mạn tính làm giảm chất lượng cuộc sống, ảnh hưởng đến thị lực và tăng nguy cơ mắc các bệnh về mắt khác.
6. Cách chữa bệnh đau mắt đỏ
Dưới đây là một số cách để bạn có thể tự chăm sóc tại nhà và khi nào nên đến gặp bác sĩ:
Cách vệ sinh tại nhà:
- Vệ sinh mắt sạch sẽ:
- Rửa tay thường xuyên trước khi chạm vào mắt.
- Không dụi mắt.
- Lau mắt bằng khăn sạch, ẩm và dùng riêng cho mỗi mắt.
- Chườm lạnh: Đắp khăn lạnh lên mắt để giảm sưng và dịu mắt.
- Nhỏ mắt:
- Sử dụng nước muối sinh lý hoặc nước mắt nhân tạo không kê đơn.
- Nếu có chỉ định của bác sĩ, có thể sử dụng thuốc nhỏ mắt kháng sinh hoặc kháng histamin.
- Nghỉ ngơi: Cho mắt nghỉ ngơi bằng cách tránh nhìn vào màn hình quá lâu hoặc ở nơi có ánh sáng mạnh.
Chú ý: Tuyệt đối không tự chữa bằng bài thuốc dân gian như đắp lá trầu không lên vùng mắt bị đau vì rất dễ khiến bệnh trở nên nặng hơn. Không được sử dụng thuốc nhỏ mắt của người khác.
Khi nào nên đi khám bác sĩ?
- Triệu chứng nặng lên: Mắt đỏ, sưng, đau tăng lên, kèm theo sốt, nhức đầu.
- Mất thị lực: Nhìn mờ, nhìn đôi, hoặc có các điểm mù.
- Đau mắt đỏ kéo dài: Triệu chứng không cải thiện sau 1 tuần điều trị tại nhà.
- Đau mắt đỏ kèm theo các bệnh lý khác: Đái tháo đường, bệnh tự miễn, hoặc đang sử dụng thuốc corticosteroid.
7. Đau mắt đỏ có phòng ngừa được không?
Đau mắt đỏ là bệnh có thể phòng ngừa được. Tuy không phải tuyệt đối 100% sẽ giúp bạn không mắc bệnh nhưng nó cũng góp phần giảm nguy cơ nhiễm bệnh.
Chúng ta không thể biết lúc nào bệnh có thể đến nên cách tốt nhất là nên thường xuyên có biện pháp dự phòng như sau:
- Thường xuyên vệ sinh sạch sẽ và rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, uống
- Kiểm tra nguồn nước sinh hoạt định kỳ để kịp thời phát hiện có chứa vi khuẩn hay không?
- Không nên dùng chung đồ vệ sinh cá nhân như bàn chải, khăn mặt với người khác.
- Không nên dụi mắt quá nhiều
- Không được dùng chung thuốc nhỏ mắt với người khác, đặc biệt là người đang bị bệnh đau mắt đỏ.
- Và nếu khu vực nào đang có dịch thì nên tránh đi bơi ở đó
- Đồ dùng phải được phơi khô dưới ánh nắng mặt trời để tránh vi khuẩn.

Và dưới đây là một vài lưu ý trong trường hợp bạn bị đau mắt đỏ:
- Nên dùng nước muối sinh lý để nhỏ mắt hàng ngày
- Đến các cơ sở khám chữa bệnh hoặc các bệnh viện uy tín để được điều trị đúng cách và kịp thời.
- Hạn chế thức ăn cay nóng trong thời gian mắc bệnh
- Không nên làm việc quá sức, cho mắt được nghỉ ngơi
- Nên đeo kính râm khi ra ngoài và tiếp xúc với người khác để tránh lây lan bệnh nhanh chóng.
8. Một số nhầm lẫn về bệnh đau mắt đỏ
- Đau mắt đỏ chỉ lây qua tiếp xúc trực tiếp: Bệnh có thể lây truyền qua nhiều con đường khác nhau như vật dụng cá nhân, thậm chú qua không khí
- Đau mắt đỏ chỉ cần nhỏ nước muối là khỏi: Nước muối sinh lý giúp làm sạch mắt, giảm kích ứng nhưng không chữa khỏi bệnh. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, bác sĩ sẽ kê đơn thuốc phù hợp, có thể là thuốc nhỏ mắt kháng sinh, kháng viêm hoặc thuốc chống dị ứng.
- Đau mắt đỏ không nguy hiểm: Đa số trường hợp đau mắt đỏ lành tính và tự khỏi. Tuy nhiên, nếu không được điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra các biến chứng
- Đeo kính râm là cách tốt nhất để phòng tránh đau mắt đỏ: Kính râm giúp bảo vệ mắt khỏi ánh nắng mặt trời và bụi bẩn, nhưng không ngăn ngừa hoàn toàn bệnh đau mắt đỏ
Đau mắt đỏ tuy khá lành tình nhưng cũng không vì thế mà chúng ta chủ quan. Hãy có biện pháp phòng ngừa ngay từ bây giờ cũng như khi phát hiện bệnh nên gặp bác sĩ để được điều trị kịp thời và đúng cách. Tránh trường hợp để bệnh lâu, mãi không khỏi có thể gây biến chứng khiến suy giảm thị lực.